www.friendsofenisa.eu
Η νέα Μάχη της Κρήτης

Η Ευρώπολις υπενθυμίζει ότι η Μάχη της Κρήτης, ήταν πρώτα και πάνω από όλα, η μάχη για την ανθρώπινη αξιοπρέπεια των Κρητικών, των Ελλήνων, των Ευρωπαίων και ολων των Ανθρώπων.Μια από τις σύγχρονες Μάχες της Κρήτης, είναι πρώτα από όλα και πάνω από όλα, η μάχη για το δικαίωμα της Ευρωπαϊκής Νησιωτικής Ευρώπης,να έχει τα ίδια δικαιώματα με την Ηπειρωτική Ευρώπη. Οπως το να φιλοξενεί ένα ΕυρωπαΪκό Οργανισμό, τον ΕΝΙΣΑ, όπως φιλοξενεί τους άλλους 26 η Ηπειρωτική Ευρώπη. Είναι μια μάχη για την αξιοπρέπεια του Ευρωπαίου πολίτη, δηλ. για μια Ευρώπη της συνοχής, της ισόρροπης ανάπτυξης, του αμοιβαίου σεβασμού, του αμοιβαίου συμφέροντος και της αλληλεγγύνης.
 

 

Κεντρική arrow ΒΙΚΕΛΑΙΑ Βικέλειος Μορφωτική Εταιρία arrow Η είδηση με την οποία άρχισε η μεγάλη περιπέτεια της Βικελαίας.Α.Ανδρικάκη 27.1.05
Η είδηση με την οποία άρχισε η μεγάλη περιπέτεια της Βικελαίας.Α.Ανδρικάκη 27.1.05 E-mail
27.05.07
Η είδηση με την οποία άρχισε η μεγάλη περιπέτεια της Βικελαίας
Πώς υποδεχόταν ο τύπος του Ηρακλείου στα 1908-1910 τη δωρεά του Δ. Βικέλα. - Η έντονη κριτική που ασκούσε για τις καθυστερήσεις δημιουργίας της βιβλιοθήκης

Του Αλ. Α. Ανδρικάκη

«Κληροδοτώ εις τον Δήμον Ηρακλείου Κρήτης άπαντα τα βιβλία μου, εκτός των εις μικράν υαλόφρακτον βιβλιοθήκην την εν τη αιθούση της οικίας μου (περιέχουσα και αντίτυπα των έργων μου και των μεταφράσεων αυτών) τα οποία κληροδοτώ εις τον ανεψιόν μου Ιων. Βικέλαν. Η εις Ηράκλειον αποστολή των βιβλίων μου παραγγέλλω να γείνη δαπάνη της κληρονομικής μου περιουσίας, επιθυμώ δε τα εις τον Δήμον Ηρακλείου κληροδοτούμενα ούτω βιβλία να διατηρώνται εις ιδιαίτερον διαμέρισμα φέρον το όνομά μου».

Αυτή η αναφορά στη διαθήκη του Δημητρίου Βικέλα, με την οποία άφηνε το σύνολο της προσωπικής του βιβλιοθήκης στο Ηράκλειο, έμελλε να είναι η απαρχή μιας μεγάλης πορείας στο χρόνο, που έφερε τη Βικελαία Δημοτική Βιβλιοθήκη, με πολλές περιπέτειες που συνεχίζονται ακόμη και σήμερα, και πάντα σε δύσκολες συνθήκες, στις κορυφαίες θέσεις των πνευματικών ιδρυμάτων της χώρας.

Τη μεγάλη δωρεά του Δ. Βικέλα, μαζί με την είδηση του θανάτου του, πληροφορήθηκαν οι Ηρακλειώτες σε ένα μονόστηλο της εβδομαδιαίας εφημερίδας «Ίδη» στις 12 Ιουλίου 1908. Λίγες μέρες νωρίτερα, ο πνευματικός ευεργέτης της πόλης είχε αφήσει την τελευταία του πνοή. Έγραφε η «Ίδη», χαρακτηριστικά» (διατηρείται το κείμενο ως είχε, με τη σύνταξη, την ορθογραφία κλπ):

«Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΤΟΥ Δ. ΒΙΚΕΛΑ. ΚΛΗΡΟΔΟΤΗΜΑ ΕΙΣ ΤΟΝ ΔΗΜΟΝ ΜΑΣ. Την νύκτα της 7ης προς 8ην τρέχοντος απεβίωσεν εν Κηφησιά κατόπιν μακράς και πολυωδύνου ασθενείας καρκίνου του ύπατος ο πρόεδρος του Συλλόγου προς Διάδοσιν ωφελίμων βιβλίων κ Δ. Βικέλας κηδευθείς την επομένην του θανάτου του μετά μεγάλης μεγαλοπρεπείας. Την επομένην ανεγνώσθη εν τω Πρωτοδικείω η διαθήκη αυτού περιέχουσα μεταξύ άλλων και τα εξής αυτολεξί.

Κληροδοτώ εις τον Δήμον Ηρακλείου Κρήτης άπαντα τα βιβλία μου, εκτός των εις μικράν υαλόφρακτον βιβλιοθήκην την εν τη αιθούση της οικίας μου (περιέχουσα και αντίτυπα των έργων μου και των μεταφράσεων αυτών) τα οποία κληροδοτώ εις τον ανεψιόν μου Ιων. Βικέλαν. Η εις Ηράκλειον αποστολή των βιβλίων μου παραγγέλλω να γείνη δαπάνη της κληρονομικής μου περιουσίας, επιθυμώ δε τα εις τον Δήμον Ηρακλείου κληροδοτούμενα ούτω βιβλία να διατηρώνται εις ιδιαίτερον διαμέρισμα φέρον το όνομά μου.»

Μέσα από τον ηρακλειώτικο Τύπο της εποχής πληροφορούμαστε για την εξέλιξη της υπόθεσης της μεταφοράς των βιβλίων, που φτάνουν τα 30 κιβώτια και τον αριθμό, τελικά, των 2368 τόμων, όπως θα δούμε, στη συνέχεια, στο σχετικό πρωτόκολλο που συντάσσεται μεταξύ του εκπροσώπου του Δήμου και του πρώτου εφόρου της βιβλιοθήκης. Η καθυστέρηση, μάλιστα, του ανοίγματος των κιβωτίων και της καταγραφής, σε πρώτο στάδιο, των βιβλίων σε ένα κατάλογο αλλά και της ουσιαστικής έναρξης της λειτουργίας της βιβλιοθήκης του Δήμου προκαλούν και δημοσιεύματα με έντονη κριτική στην τότε Αρχή της πόλης αλλά και στην επιτροπή που είχε ορισθεί.

Στην «Ίδη» της 30ης Αυγούστου του 1908 μαθαίνουμε ότι ήδη τα βιβλία μεταφέρθηκαν στο Ηράκλειο. «Δια του ατμοπλοίου Γουδή της παρελθούσης εβδομάδος απεστάλησαν εξ Αθηνών και εξεφορτώθησαν ενταύθα 30 κιβώτια περιέχοντα την κληροδοτηθείσαν εις τον Δήμον Ηρακλείου υπό του αειμνήστου Δ. Βικέλα βιβλιοθήκην του. Τα κιβώτια παρελήφθησαν ευθύς την επομένην, ετοποθετήθησαν δε προσωρινώς εις το Δημοτικόν Κατάστημα, μέχρις εξευρέσεως καταλλήλου αιθούσης».

Από την ίδια εφημερίδα πληροφορούμαστε, στις 13 Σεπτεμβρίου 1908, ότι συνεδρίασε η επιτροπή για την παραλαβή των βιβλίων, αλλά τα κιβώτια παρέμειναν κλειστά, επειδή τα μέλη της είχαν πολλές άλλες ασχολίες και η διαδικασία καταγραφής «θ’ απαιτήση χρόνον πλέον του μηνός»!

“Την παρελθούσαν Τετάρτην ώραν 10 π.μ. συνήλθεν εν τω Δημαρχιακώ Καταστήματι Ηρακλείου η ορισθείσα επιτροπή όπως παραστή κατά το άνοιγμα των αποσταλέντων κιβωτίων των περιεχόντων τα βιβλία του δωρητού εις τον Δήμον Δημ. Βικέλα και την καταγραφήν τούτων, αποτελουμένη εκ του κ. Στεφ. Ξανθουδίδου ως αντιπροσώπου του κ. Νομάρχου Ηρακλείου κωλυομένου τούτου, του κ. Αριστ. Πασχαλίδου, Δημάρχου Ηρακλείου, Ιωαν. Περδικάρη, Νικ. Παλιεράκη και Στυλιανού Αλεξίου. Η επιτροπή παμψηφεί απεφάνθη να μη προβή επί του παρόντος εις το άνοιγμα των κιβωτίων, διότι δια την σύνταξιν καταλόγου των βιβλίων και κατάταξιν τούτων κατ’ είδος απαιτείται εργασία τουλάχιστον ενός μηνός, ένεκα δε των πολλών εργασιών των μελών της επιτροπής ανεβλήθη η εργασία δι ην ωρίσθησαν, επεφυλάχθησαν δε ταύτα να συσκεφθώσιν περί του τρόπου καθ’ ην δέον να γίνη η σύνταξις του καταλόγου των βιβλίων και η κατάταξις τούτων. Η επιτροπή αυθημερόν δια των μελών αυτής κ.κ. Δημάρχου, Πασχαλίδου Παλιεράκη προέβη εις την σφράγισιν των κιβωτίων τη προτάσει του κ. Δημάρχου και τούτο δια να εκλείψη οιαδήποτε υπόνοια. Η σύνταξις του καταλόγου των βιβλίων και η κατάταξις αυτού θ’ απαιτήση χρόνον πλέον του μηνός, διό συνιστώμεν να ορισθώσι δύο πρόσωπα, κατάλληλα και γλωσσομαθή, τα οποία επ’ αμοιβή να φέρωσιν εις πέρας την εν λόγω εργασίαν διότι εαν αναμείνωμεν από τα μέλη της επιτροπής, λόγω των πολλαπλών των καθηκόντων θα έχωμεν τα κιβώτια εσφραγισμένα επί πολύν χρόνον”.



Η κριτική



Από εδώ και μετά αρχίζει η κριτική. Αρχικά η «Ίδη» και στη συνέχεια η «Εβδομάς» γράφουν σημειώματα έντονα επικριτικά για την καθυστέρηση της λειτουργίας της βιβλιοθήκης. Στις 13 Μαρτίου 1909 η «Ίδη» σημείωνε: “Ετος οσονούπω συμπληρούται, αφ’ ότου το πρώτον τον λόγον εφέραμεν επί της ανάγκης της τακτοποιήσεως των βιβλίων των κληροδοτηθέντων υπό του αειμνήστου Βικέλα, όπως όχι μόνον πληρωθή εν αισθητόν εν τη πόλει μας κενόν, αλλά και εκπληρωθή ο προορισμός της βιβλιοθήκης. Διότι υποθέτομεν ότι δωρούμενος ο μακαρίτης Βικέλας την βιβλιοθήκην του εις τον Δήμον δεν έκαμνε τούτο δια να παράσχη τροφήν εις Ηρακλειώτικους σκώρους, ούτε να πλουτίσουν τινές τας βιβλιοθήκας των ως κάμνουν ούτω τον κόσμον, οι κ. αρμόδιοι, να πιστεύη και να λέγη, δια της αδιαφορίας των ταύτης, αλλά δια να εκπληρώση μιαν, ως και ανωτέρω αναφέρομεν, σπουδαιοτάτην της πόλεως μας έλλειψιν, την οποίαν ουδείς μεν εκ των δυνάμενων παρ’ ημίν επί τόσον χρόνον ησθάνθη, ο δε μακαρίτης Βικέλας εντός των ολιγίστων ημερών καθ’ ας παρέμεινεν εν τη πόλει μας παρετήρησε.

Αρκετός νομίζομεν καιρός έχει παρέλθη μέχρι τούδε, και ο κόσμος εξακολουθεί να σχολιάζη την αργοπορίαν ταύτην εις βάρος της Δημοτικής αρχής. Καλά δε θα έκαμνε αύτη να δώση πέρας εις τοιαύτας συζητήσεις, παρέχουσα εις χρήσιν του κοινού την βιβλιοθήκην την οποίαν μεγάθυμος ανήρ εδώρησε εις αυτό”.

Ενώ στις 18 Απριλίου 1910 η «Εβδομάς» σε δημοσίευμά της διαμαρτυρόταν, επίσης, για τις καθυστερήσεις των υπευθύνων να λειτουργήσουν τη βιβλιοθήκη, απευθυνόμενη προσωπικά στο δήμαρχο του Ηρακλείου Μουσταφά Δεληαχμετάκη:

“ΜΑ ΕΠΙ ΤΕΛΟΥΣ!

Μα επί τέλους, τί γίνεται κ. Δήμαρχε, η περίφημος αυτή Βιβλιοθήκη; Δεν σας φαίνεται ότι έπρεπε ήδη να έχη αρχίσει η λειτουργία της; ‘Η μήπως νομίζει ο διορισθείς Εφορος αυτής ότι την προορίζομεν μόνον δια τους απογόνους μας;

Λάβετε, σας παρακαλούμεν, τον κόπον να τον εξαγάγητε της πλάνης του και να του συστήσητε ότι είνε ανάγκη να επισπεύση τας προκαταρκτικάς δια την λειτουργίαν της εν λόγω Βιβλιοθήκης εργασίας, διότι πάσα περαιτέρω αναβολή και αδικαιολόγητος τυγχάνει και την σημασίαν της επιδειχθείσης προθυμίας δια την ίδρυσιν της ειρημένης Βιβλιοθήκης σπουδαίως αλλοιοί”.

Αντίστοιχου πνεύματος είναι η ανώνυμη επιστολή την οποία δημοσιεύει η «Ίδη» στις 29 Μαΐου 1910. Ο επιστολογράφος, πάντως, είναι ανώνυμος:

“Οσοι ήλπισαν ότι εντός ολίγου χρόνου μετά την καταγραφήν των βιβλίων υπό της Επιτροπείας θα ήρχιζεν η λειτουργία της Βιβλιοθήκης, την οποίαν η γενναιοφροσύνη του αειμνήστου Βικέλα εκληροδότησεν εις την πόλιν μας ηπατήθησαν οικτρώς.

Ο,τι γίνεται με την Βιβλιοθήκην αυτήν δύναται να χαρακτηρισθή ως αληθινός εμπαιγμός, διότι απεφασίσθη φαίνεται, να εφαρμοσθώσι δι’ αυτήν όλοι οι τύποι και αι σχολαστικότητες, τας οποίας δύναται να εξεύρη ανθρωπίνη κεφαλή, δια να μη τελειώσει ποτέ η εργασία αυτή.

Εν πρώτοις ο διορισθείς έφορος κατηνάλωσε δύο ολοκλήρους μήνας δια να αντιγράψη τον κατάλογον τον οποίον είχε καταρτίσει η Επιτροπεία χωρίς κανείς λόγος να υπάρχη δια τούτο, αφ’ ού δια την λειτουργίαν της βιβλιοθήκης δεν χρησιμεύει εις τίποτε, ο μόνος δε χρήσιμος ο λεγόμενος δελτιοφόρος κατάλογος Κύριος οίδε πότε θα αρχίση να γράφηται και πότε θα τελειώση.

Κατόπιν απεφασίσθη υπό της γονίμου Επιτροπείας να γίνη η παράδοσις των βιβλίων υπό υπαλλήλου του δήμου εις τον κ. έφορον, ήρχισε αύτη προ μηνός περίπου, αλλά εκτελείται με τοιαύτην χαλαρότητα και λεπτολογίαν, δια να μη είπωμεν άλλο τι, ώστε ως πηγαίνει, δεν θα τελειώσει ουδέ μετά 6 μήνας. Και τούτο δια να παραδοθώσιν εν προς εν τα βιβλία από υπαλλήλου του δήμου εν ενεργεία, εις άλλον υπάλληλον επίσης εν ενεργεία, εις άλλον υπάλληλον επίσης εν ενεργεία, εν ω το ορθόν θα ήτο να παραλάβη αμέσως ο Εφορος τα βιβλία και αρχίση την ουσιαστικήν εργασίαν. Ολοι αυτοί οι τύποι δεν χρησιμεύουν εις τίποτε παρά μόνον δια να κυλούν οι μήνες φέροντες μισθούς και αποζημιώσεις των υπαλλήλων.

Καθιστώντες γνωστά τα ανωτέρω επικαλούμεθα την άμεσον επέμβασιν των αρμοδίων, ήτοι του κ. Δημάρχου και του Νομάρχου ίνα διακόψωσι δια μιάς τας μεθόδους αυτάς και διατάξωσι την έναρξιν της ουσιαστικής εργασίας της Βιβλιοθήκης δίδοντες προθεσμίαν 30-40 το πολύ ημερών εις τον διορισθέντα υπάλληλον να παραδώση εις κοινήν χρήσιν την βιβλιοθήκην”.

(τα δημοσιεύματα των εφημερίδων της εποχής φυλάσσονται στο αρχείο της Βικελαίας, απ΄ όπου και τα αντλήσαμε)
 
< Προηγ.   Επόμ. >

Μενού
Κεντρική
Ευρώπολις γιατί;
Κρήτη-Ευρώπη
Μίκης Θεοδωράκης
ENISA
50 Χρόνια Ευρώπης
Εκπομπή Αφανείς Ήρωες
Λουξεμβούργο
Κρήτη
Ηράκλειο
ΒΙΚΕΛΑΙΑ Βικέλειος Μορφωτική Εταιρία
Αντισταθείτε
Πρωτοβουλίες
Συνεντεύξεις-Αρθρογραφία-Δημοσιεύματα
Ειδήσεις και νέα
Χρήσιμες ειδήσεις και πληροφορίες
Τρίτη Ηλικία
Sitemap
Σύνδεσμοι
Επικοινωνία
Αναζήτηση
Εγγραφή στο Newsletter
 
Τελευταίες ειδήσεις
Δημοφιλή Άρθρα
Ψηφοφορίες
Η άποψή σας για την εκπομπή
 


© europolis 2005